Julia Margaret Cameron maakt in 1872 deze foto van haar achternichtje Laura Gurney als Kerstengel (Angel of the nativity). Julia moet een tamelijk eigengereide dame zijn geweest want niet alleen haar tijdgenoten -en vrienden zoals George Bernard Shaw- vonden dit naakte kindje eigenlijk ongepast maar ook nogal kinderachtige fotografie, ook het model zelf sprak er later in nogal afwijzende woorden over. “Ik moest daar zitten met die zwanenvleugels op mijn rug geplakt en tante Julia zat mijn haar door de war te maken en ik wist eigenlijk niet waarvoor dat allemaal moest’ (1920).

Fotografen aan wie Julia haar werk toonde waren ook nogal verbaasd over de onscherpte in haar foto’s en het mag verbazing wekken dat ze expres werkte met een lens die dat veroorzaakte, terwijl de hogere kunst verlangde te werken met goed scherp werkende lenzen. Die waren zeker voor handen, maar Julia koos er niet voor. Wie zich bedenkt dat in de tijd van deze opname het elektrisch licht nog niet bestond, en dat fotograferen een ingewikkeld mechanisch en chemisch procedé was vraagt zich af wat deze vrouw bezielde, in die Victoriaanse tijden.

Toch kan tot op heden niemand ontkennen dat haar foto’s krachtige kunstwerken zijn. Niet alleen verwijst zij in haar werk naar allerlei kunsthistorische thema’s en genres, zij werkt ook nog eens op een manier die honderd jaar na haar populair werd als ge-ensceneerde fotografie. Julia bewijst dat fotografie zowel vóor de camera, als ín de camera als ná de camera met de juiste behandeling tot grote kwaliteit kan komen.

Haar bijdrage aan het beeld van een vrouw als zelfstandig kunstenares kan niet onderschat worden. Los van haar fotografische kwaliteiten wist zij ook nog eens een juridisch statement te maken door al haar werk auteursrechtelijk te laten vastleggen.

 

Blog door Tom Meerman. Docent Fotoreflectie 

Masterclass Fotoreflectie